Τι είναι και πως γίνεται;
Η ενδοδοντική θεραπεία, γνωστή και ως θεραπεία ριζικών σωλήνων, είναι μια οδοντιατρική διαδικασία που στοχεύει στη διάσωση και αποκατάσταση ενός δοντιού που έχει προσβληθεί από μόλυνση ή φλεγμονή στο εσωτερικό του. Η θεραπεία αυτή είναι απαραίτητη όταν ο πολφός του δοντιού, που περιέχει νεύρα και αιμοφόρα αγγεία, υποστεί βλάβη λόγω τερηδόνας, τραύματος ή άλλων παραγόντων.
Τι είναι ο πολφός του δοντιού
Ο πολφός είναι το εσωτερικό, μαλακό μέρος του δοντιού που περιέχει τα νεύρα, τα αιμοφόρα αγγεία και τον συνδετικό ιστό. Βρίσκεται στο κέντρο του δοντιού και επεκτείνεται μέχρι τις ρίζες του. Ο πολφός είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη και την υγεία του δοντιού, αλλά όταν μολύνεται ή φλεγμονώνεται, μπορεί να προκαλέσει έντονο πόνο και να οδηγήσει σε απώλεια του δοντιού αν δεν αντιμετωπιστεί.
Πώς γίνεται η ενδοδοντική θεραπεία
Διάγνωση και σχεδιασμός θεραπείας
Αρχικά, η ενδοδοντολόγος μας αξιολογεί την κατάσταση του δοντιού μέσω κλινικής εξέτασης και απεικονιστικών μεθόδων, όπως ακτινογραφίες.
Αφαίρεση του μολυσμένου πολφού
Στη συνέχεια, με τη βοήθεια του ειδικού οδοντιατρικού μικροσκοπίου, γίνεται απολύμανση του εσωτερικού του δοντιού, αφαιρώντας τον μολυσμένο ή νεκρό πολφό από τους ριζικούς σωλήνες. Το μικροσκόπιο επιτρέπει την ακριβή ανεύρεση και αφαίρεση όλων των μολυσμένων τμημάτων, διασφαλίζοντας τη μέγιστη αποτελεσματικότητα της θεραπείας.
Γέμισμα και σφράγιση
Μετά τον καθαρισμό, οι ριζικοί σωλήνες γεμίζονται με ειδικό υλικό για να αποτραπεί η επαναμόλυνση και σφραγίζονται.
Αποκατάσταση του δοντιού
Τέλος, η ενδοδοντολόγος μας σε συνεργασία με την ειδικό στις αποκαταστάσεις θα αποφασίσουν ποια είναι η κατάλληλη λύση αποκατάστασης, σφράγισμα ή στεφάνη (θήκη), για να έχουμε ένα άριστο λειτουργικά αλλά και αισθητικά αποτέλεσμα.
Υπερσύγχρονη τεχνολογία στην κλινική μας
Στην κλινική μας, χρησιμοποιούμε το υπερσύγχρονο οδοντιατρικό μικροσκόπιο της εταιρείας Zeiss, εξασφαλίζοντας την καλύτερη δυνατή θεραπεία για τους ασθενείς μας. Το μικροσκόπιο αυτό επιτρέπει στην ενδοδοντολόγο μας να έχει ολοκληρωμένη απεικόνιση των ριζικών σωλήνων των δοντιών, εντοπίζοντας δύσκολους ριζικούς σωλήνες με ιδιαίτερη ανατομία, ρωγμές και άλλες λεπτομέρειες που δεν θα ήταν δυνατές να ανιχνευτούν με γυμνό μάτι.
Η μεγέθυνση που προσφέρει το μικροσκόπιο της Zeiss βοηθά στην επίτευξη ιδιαίτερα υψηλών ποσοστών επιτυχίας στις ενδοδοντικές θεραπείες που πραγματοποιούμε. Με αυτόν τον τρόπο, εξασφαλίζουμε ότι οι ασθενείς μας λαμβάνουν ακριβέστατη και αποτελεσματική φροντίδα για τα δόντια τους.
Επειδή κατά την ενδοδοντική θεραπεία αφαιρείται ο πολφός ή τα υπολείμματά του, η ενδοδοντική θεραπεία συνηθίζεται να αποκαλείται από τους ασθενείς με τον λανθασμένο όρο «απονεύρωση του δοντιού».
Ερωτήσεις-Απαντήσεις
Μπορεί ο κάθε οδοντίατρος να κάνει ενδοδοντική θεραπεία;
Εάν έχει την κατάλληλη εκπαίδευση, ναι. Υπάρχουν, όμως, και ειδικοί οδοντίατροι , που λέγονται ενδοδοντολόγοι και οι οποίοι έχουν μετεκπαιδευτεί, ώστε να αντιμετωπίζουν με επιτυχία όχι μόνο τις συνήθεις αλλά, κυρίως, τις περίπλοκες και δύσκολες περιπτώσεις της ενδοδοντικής θεραπείας. Ο οδοντίατρός σας θα κρίνει εάν η περίπτωσή σας χρειάζεται ειδική αντιμετώπιση ή όχι.
Γιατί ο γιατρός μού είπε να παρακολουθήσουμε το δόντι που έγινε ενδοδοντική θεραπεία;
Σε πολλές περιπτώσεις είναι απαραίτητη η παρακολούθηση του ενδοδοντικά θεραπευμένου δοντιού για χρονικό διάστημα 6 μηνών ή και περισσότερο, ιδιαίτερα, όταν υπάρχει απορρόφηση του οστού κάτω από τη ρίζα του δοντιού λόγω φλεγμονής. Αυτό συμβαίνει, επειδή η ανάπλαση του οστού απαιτεί μεγάλο χρονικό διάστημα, γεγονός που η απεικόνισή του γίνεται στην ακτινογραφία.
Έχω κύστη κάτω από το δόντι. Πρέπει να κάνω ενδοδοντική θεραπεία ή εξαγωγή του δοντιού;
Η αιτία της κύστης είναι τα μικρόβια, που υπάρχουν μέσα στους ριζικούς σωλήνες του δοντιού. Με τη σωστή ενδοδοντική θεραπεία αντιμετωπίζεται το αίτιο του προβλήματος με αποτέλεσμα, η κύστη συχνά να εξαφανίζεται χωρίς να είναι αναγκαία η εξαγωγή του δοντιού. Στην περίπτωση δε που το πρόβλημα παραμένει, γίνεται χειρουργική αφαίρεση της κύστης και το δόντι διατηρείται στο στόμα.
Τι μπορώ να κάνω, εάν αποτύχει η ενδοδοντική θεραπεία;
Ανάλογα με την αιτία της αποτυχίας μπορεί να γίνει επανάληψη της θεραπείας ή μια ειδική χειρουργική επέμβαση, που λέγεται ακρορριζεκτομή. Σε ελάχιστες περιπτώσεις δεν είναι εφικτή περαιτέρω θεραπεία και το δόντι πρέπει να εξαχθεί.
Πόσα χρόνια κρατάει ένα δόντι που έχει ενδοδοντική θεραπεία;
Όσα και ένα υγιές. Η στήριξη του δοντιού από το οστό της γνάθου δεν έχει σχέση με την ενδοδοντική θεραπεία.
Ποιο είναι το ποσοστό επιτυχίας της θεραπείας;
Το ποσοστό επιτυχίας της θεραπείας είναι πολύ υψηλό, περίπου 90 – 95% των περιπτώσεων. Θα πρέπει να τονιστεί, όμως, ότι σε περίπλοκες καταστάσεις το ποσοστό αυτό μπορεί να είναι λίγο μικρότερο (75-80%).
Θα μπορώ να μασάω κανονικά μετά το μόνιμο σφράγισμα του δοντιού;
Ασφαλώς, ναι. Το δόντι δεν θα εμφανίζει καθόλου συμπτώματα και θα λειτουργεί στο στόμα σαν τα υγιή δόντια.
Τι πρέπει να γίνει μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας;
Στο τέλος της ενδοδοντικής θεραπείας το δόντι σφραγίζεται στη μύλη με προσωρινό υλικό. Αμέσως μετά, θα πρέπει να ακολουθήσει η μόνιμη αποκατάσταση του δοντιού με σφράγισμα ή ανασύσταση ή και στεφάνη.
Είναι επώδυνη αυτή η θεραπεία;
Όχι, γιατί γίνεται τοπική αναισθησία σε κάθε στάδιο της θεραπείας. Σε περίπτωση ενοχλήσεων μεταξύ των ραντεβού ο γιατρός θα σας δώσει οδηγίες και θα σας χορηγήσει πιθανά την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων αυτών.
Μπορεί η ενδοδοντική θεραπεία να γίνει σε όλους τους ασθενείς;
Ασφαλώς, ναι. Κάθε ασθενής, που θέλει να σώσει το δόντι του, το οποίο πάσχει από μόνιμη πολφική βλάβη, μπορεί να κάνει θεραπεία. Συνήθως, δεν υπάρχει περιορισμός όσον αφορά την ηλικία ή την γενική κατάσταση υγείας του ασθενή. Ο κυριότερος περιορισμός είναι όταν η μύλη του δοντιού είναι πολύ κατεστραμμένη και δεν είναι εφικτό το σφράγισμα μετά τη θεραπεία (ανασύσταση), όταν υπάρχει κάταγμα στη ρίζα του ή όταν δεν στηρίζεται ικανοποιητικά η ρίζα από τα ούλα και το οστό.
Πόσες επισκέψεις χρειάζονται, για να γίνει η θεραπεία αυτή;
Ο αριθμός των επισκέψεων εξαρτάται από τη σοβαρότητα του προβλήματος και την πολυπλοκότητα του δοντιού. Συνήθως μια, δυο ή και τρεις επισκέψεις είναι αρκετές, για να ολοκληρωθεί η ενδοδοντική θεραπεία.
Πώς γίνεται η θεραπεία;
Αρχικά, εξετάζεται η περιοχή και βγαίνει ακτινογραφία, για να διαπιστώσει ο γιατρός το είδος και τη σοβαρότητα του προβλήματος. Μετά, γίνεται αναισθησία έτσι ώστε να μην υπάρχει ενόχληση κατά τη θεραπεία. Ακολούθως, τοποθετείται ένα προστατευτικό ελαστικό που απομονώνει το δόντι από τα γειτονικά και το διατηρεί καθαρό, χωρίς σάλια και χωρίς μικρόβια, κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Στη συνέχεια, γίνεται ένα μικρό άνοιγμα πάνω στη μύλη, για να αποκαλυφθεί το εσωτερικό του δοντιού. Με μια σειρά ειδικών μικροεργαλείων καθαρίζεται σιγά-σιγά ο χώρος αυτός. Ανάλογα με την περίπτωση, το δόντι μπορεί να σφραγιστεί προσωρινά, για να μην επαναμολυνθεί μέχρι το επόμενο ραντεβού ή να γίνει απευθείας η έμφραξη των ριζικών σωλήνων. Εάν τοποθετηθεί προσωρινή έμφραξη, αυτή αφαιρείται στην άλλη συνεδρία και το εσωτερικό του δοντιού εμφράσσεται ερμητικά με ένα βιοσυμβατό υλικό, που μοιάζει με πλαστικό και ονομάζεται γουταπέρκα.
Γιατί είναι προτιμότερο να γίνει ενδοδοντική θεραπεία και όχι εξαγωγή του δοντιού;
Με την ενδοδοντική θεραπεία διατηρείται το φυσικό δόντι στο φραγμό, ενώ με την εξαγωγή το δόντι χάνεται και η απώλειά του θα πρέπει να αποκατασταθεί με γέφυρα ή εμφύτευμα., κάτι που προϋποθέτει μεγαλύτερη ταλαιπωρία αλλά και κόστος για τον ασθενή. Εξάλλου, καμία προσθετική εργασία δεν μπορεί να αντικαταστήσει πλήρως το φυσικό δόντι.
Μπορεί με τη λήψη αντιβιοτικών φαρμάκων και μόνο να θεραπεύσω τη φλεγμονή του πολφού;
Η απάντηση είναι, όχι. Και αυτό επειδή, όταν υπάρχει νέκρωση του πολφού, δεν υπάρχει κυκλοφορία του αίματος μέσα στο ριζικό σωλήνα με άμεσο αποτέλεσμα να μην μπορεί να φθάσει το αντιβιοτικό φάρμακο και να εξολοθρεύσει τα μικρόβια, τα οποία ζουν και αναπτύσσονται μέσα εκεί. Αντιβιοτικά φάρμακα χορηγούνται επιβοηθητικά από τους οδοντίατρους, μόνο όταν χρειάζεται να αντιμετωπισθεί μια οξεία φλεγμονή (απόστημα) μέσα στις γνάθους. Μετά την πάροδο των οξέων συμπτωμάτων χρειάζεται να ολοκληρωθεί η ενδοδοντική θεραπεία προκειμένου να διατηρηθεί το δόντι στο στόμα.
Τι θα συμβεί, αν δεν γίνει η θεραπεία;
Δυστυχώς, το δόντι δεν μπορεί να θεραπευτεί από μόνο του. Χωρίς θεραπεία η φλεγμονή θα επεκταθεί στο οστό κάτω από το δόντι, το οποίο καταστρέφεται, ο πόνος συνήθως χειροτερεύει και τελικά η μόνη λύση είναι η εξαγωγή του δοντιού.
Πονάει ένα δόντι, που χρειάζεται ενδοδοντική θεραπεία;
Συνήθως υπάρχει ενόχληση, που μπορεί να ποικίλλει από πολύ ισχυρό πόνο, μεγάλη ευαισθησία στο ζεστό ή κρύο, πόνο στο δάγκωμα ή στο άγγιγμα του δοντιού ή πρήξιμο των ούλων γύρω από το δόντι. Σε μερικές περιπτώσεις, όμως, μπορεί να μην υπάρχουν καθόλου συμπτώματα.
